Patellofemorale pijn (runner's knee): oorzaken en aanpak

Patellofemorale pijn (runner's knee) is pijn rond of achter je knieschijf die ontstaat zonder ongeval, meestal door overbelasting. Volgens de richtlijn bestaat de behandeling uit uitleg en oefentherapie voor je bovenbeen- en heupspieren, gedurende minstens 6 tot 12 weken. Tape, een brace of inlegzolen zijn alleen een aanvulling als oefenen onvoldoende helpt.

Wat is patellofemorale pijn?

Je knieschijf glijdt bij het buigen en strekken van je knie over je dijbeen. Bij patellofemorale pijn (PFP) doet het gebied rond dit gewricht pijn. Er is geen ongeval aan voorafgegaan. De diagnose stellen we door andere oorzaken uit te sluiten. PFP komt veel voor bij hardlopers en jongeren die sporten, maar ook bij mensen die niet sporten.

Symptomen

• een zeurende pijn rond of achter je knieschijf;
• meer pijn bij traplopen (vooral naar beneden), hurken, knielen, springen of heuvel af lopen;
• pijn na lang zitten met gebogen knieën, bijvoorbeeld in de bioscoop of auto;
• klachten die geleidelijk zijn ontstaan.

Is je knie duidelijk dik of schiet hij op slot? Dat past minder bij PFP. Laat dat onderzoeken.

Hoe ontstaat het?

Meestal speelt een combinatie van factoren. Vaak is de belasting van je knie sneller toegenomen dan je lichaam aankon, bijvoorbeeld door meer of zwaarder te sporten. Ook minder kracht in je bovenbeen- en heupspieren kan meespelen. Hoe je knie en voet bewegen bij lopen en landen kan een rol spelen, maar dat is niet bij iedereen een oorzaak.

Behandeling volgens de richtlijn

1. Uitleg. Je leert wat PFP is, hoe je je belasting doseert en hoe je pijn als leidraad gebruikt.
2. Oefentherapie. Je versterkt vooral je bovenbeenspieren (quadriceps) en heupspieren. Dit doe je minstens 6 tot 12 weken, deels onder begeleiding en deels zelfstandig thuis.
3. Evaluatie. Na 6 en na 12 weken kijken we samen hoe het gaat en passen we het plan aan.
4. Aanvullend, als het nodig is. Helpt oefentherapie onvoldoende? Dan kunnen tape, een brace of inlegzolen een aanvulling zijn. Het bewijs daarvoor is laag.

Wat kun je zelf doen?

• Pas je belasting aan in plaats van helemaal te stoppen. Doe bijvoorbeeld minder sprongen, minder trappen of kortere looptrainingen.
• Blijf actief met bewegingen die minder pijn geven.
• Doe je thuisoefeningen trouw, ook als de pijn minder wordt.
• Bouw je sport geleidelijk weer op, zonder grote pieken.

Hoe is het beloop?

Met oefentherapie nemen de klachten bij veel mensen af. Toch kunnen de klachten bij een deel langer aanhouden of terugkomen. Blijven oefenen na de behandelperiode is daarom belangrijk. Je fysiotherapeut helpt je met een programma dat je zelf kunt volhouden.

Wanneer naar de huisarts?

• Je knie is na een val of verdraaiing dik geworden of schiet op slot.
• Je knie is warm, rood en gezwollen, zeker als je koorts hebt.
• Je hebt pijn in rust en 's nachts, of je voelt je ziek.
• Bij kinderen en tieners: mank lopen of ook pijn in de heup of lies. Heupproblemen kunnen pijn in de knie geven.

Veelgestelde vragen

Krijgen alleen hardlopers runner's knee?

Nee. De naam verwijst naar hardlopers, maar patellofemorale pijn komt ook voor bij andere sporters en bij mensen die niet sporten.

Hoe lang duurt de behandeling van patellofemorale pijn?

De richtlijn adviseert minstens 6 tot 12 weken oefentherapie. Na 6 en na 12 weken evalueer je met je fysiotherapeut hoe het gaat.

Helpt tape of een brace bij runner's knee?

Alleen als aanvulling, als oefentherapie onvoldoende effect heeft. Het bewijs voor tape, een brace of inlegzolen is laag.

Contact opnemen

Inhoud gecontroleerd door Farell Biekman

Fysiotherapeut en eigenaar van Level Fysiotherapie in Capelle aan den IJssel. BIG-geregistreerd: 19924595004 (controleer in het BIG-register). Volgde onder meer nascholing in revalidatie na kruisbandletsel, spier- en peesblessures en orthopedische fysiotherapie van de wervelkolom.

Laatst gecontroleerd en bijgewerkt: 11 oktober 2026 · Ons team

Bronnen: VSG, richtlijn Anterieure kniepijn – modules Oefentherapie bij PFP en Aanvullende conservatieve behandelingen bij PFP (2022, richtlijnendatabase.nl).